મેરાન્યૂઝ નેટવર્ક.નવી દિલ્હીઃ કોરોના વાયરસ વિશ્વભરના વ્યવસાયોને અસર કરી રહ્યો છે. ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં પણ સતત ઘટાડો થઈ રહ્યો છે. આ દરમિયાન મોદી સરકારે ડીઝલ-પેટ્રોલ પર એક્સાઈઝ ડ્યુટીમાં 3 રૂપિયા વધારો કર્યો છે. આ વધારો થયો હોવાથી લોકોમાં એક ડર ફેલાયો છે કે હવે ડીઝલ અને પેટ્રોલની કિંમતોમાં વધારો થશે, પરંતુ રાહતની વાત એ છે કે આવું નહીં થાય. હકીકતમાં, ક્રૂડ ઓઇલના ઘટતા ભાવોને કારણે ડીઝલ-પેટ્રોલના ભાવમાં પણ ઘટાડો થવાનો હતો, પરંતુ સરકારે તેમને એક્સાઈઝ ડ્યુટી વધારીને સ્થિર રાખ્યા છે અને નફો જાહેર તિજોરીમાં રાખવાનો નિર્ણય કર્યો છે.

એક્સાઈઝ ડ્યૂટી એટલે શું તે પહેલા સમજીએ

એક્સાઈઝ ડ્યુટી એ એક પ્રકારનો ટેક્સ છે જે ભારતમાં ઉત્પાદનના ઉત્પાદન અથવા વેચાણ પર લાદવામાં આવે છે. સરકાર આ નાણાંથી આવક ઉત્પન્ન કરે છે અને ત્યારબાદ તેમાંથી સમાજ કલ્યાણ માટે કામ કરે છે. ધ્યાનમાં રાખો કે આ કસ્ટમ ડ્યુટીથી સંપૂર્ણપણે અલગ છે, જે દેશની બહારથી આવતી ચીજો પર લાદવામાં આવે છે. હવે સરકારે ડીઝલ-પેટ્રોલ પર એક્સાઈઝ ડ્યુટીમાં 3 રૂપિયા વધારો કર્યો છે, એટલે કે તેની કમાણીમાં ડીઝલ-પેટ્રોલના લિટર દીઠ 3 રૂપિયા વધારો થશે.

ડીઝલ-પેટ્રોલના ભાવમાં શું સમાવિષ્ટ છે

જો જો જો જોવામાં આવે તો છેલ્લા કેટલાક દિવસોમાં ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં ભારે ઘટાડો થયો છે. વર્ષની શરૂઆતમાં ક્રૂડ તેલ પ્રતિ બેરલ $ 67 ડ ,લર એટલે કે લિટર દીઠ રૂ .30.08 હતું. હવે, 12 માર્ચ સુધીમાં ક્રૂડ ઓઇલનો ભાવ બેરલ દીઠ 38 ડ$લર એટલે કે 17.79 રૂપિયા પ્રતિ લિટર થઈ ગયો છે. જોકે, ડીઝલ-પેટ્રોલના ભાવ જેટલા નીચે આવ્યા નથી. ચાલો જાણીએ ડીઝલ-પેટ્રોલના ભાવમાં 3 રૂપિયા એક્સાઈઝ ડ્યુટીના વધારા સુધી કેવી નિર્ણય લેવામાં આવી રહ્યો હતો.

કાચા તેલની કિંમત પ્રતિ લીટર પેટ્રોલ 17.79, ડિઝલ 17.19 છે, જેમાં ઓઈલ કંપનીઓનો ચાર્જ 13.91, 17.55 અનુક્રમે લાગે છે. એક્સાઈઝ ડ્યૂટી પ્લસ રોડ સેસની વાત કરીએ તો પ્રતિ લીટર પેટ્રોલ પર 19.98, ડિઝલ પર 17.55, અનુક્રમે પેટ્રોલ પંપના માલિકનું કમિશન 3.55 અને 2.49 છે. વેટ લાગે છે પેટ્રોલ પર 14.91, ડિઝલ પર 9.23 આ રીતે કુલ કિંમત થાય છે. પેટ્રોલ પ્રતિ લીટર 70.14 અને ડિઝલ 62.89 છે.

લગભગ અડધી કિંમત ટેક્સ છે

એટલે કે, જો આપણે ફક્ત ટેક્સની વાત કરીએ, તો 12 માર્ચ સુધીના ડેટા અનુસાર, અમે પેટ્રોલના લિટર દીઠ 34.89 (49.7%) ટેક્સ ભરતા હતા, જે હવે 3 રૂપિયા વધશે. તે જ સમયે, ડીઝલ પર પ્રતિ લિટર રૂ. 25.06 (39.8%) નો ટેક્સ વસૂલવામાં આવતો હતો અને તેમાં પણ 3 રૂપિયાનો વધારો થશે.

અત્યાર સુધી ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં ઘટાડો થવા છતાં ડીઝલ-પેટ્રોલના ભાવ નીચે આવી રહ્યા ન હતા, કારણ કે ઓઇલ કંપનીઓ તમામ ફાયદાઓ રાખી રહી હતી. હવે તેલ કંપનીઓનો ફાયદો ઘટશે અને સરકારી તિજોરીમાં લિટર દીઠ રૂ .3 નો વધારો થશે. જો કે, ગ્રાહકો માટે ડીઝલ-પેટ્રોલના ભાવ તે જ રહેશે જેમ કે તેઓ ભૂતકાળમાં હતા. ન તો ગ્રાહકો પર ભાર મૂકાયો છે કે ન સરકાર દ્વારા રાહત આપવામાં આવી છે.